Menu

Na dakisolatie en zonnepanelen: kiezen we binnenkort voor digitale renovatie?

9 april 10:35 in De wijk van morgen

Na dakisolatie en zonnepanelen: kiezen we binnenkort voor digitale renovatie?

Het gebouw van de toekomst moet niet alleen energiezuinig zijn, maar ook slim. Alleen zo creëren we een efficiënt en flexibel energiesysteem waarin vraag en aanbod optimaal op elkaar zijn afgestemd. Een groep bedrijven rond Besix, byNubian, Elia, Fluvius en Proximus wil het energiepotentieel van smart buildings aanboren met het project Enleash. De sleutelwoorden: data en realtimecommunicatie.

Gebouwen nemen een grote hap uit het Vlaamse energieaanbod: liefst 40 tot 60 procent gaat naar de verlichting en verwarming van gebouwen. Tegen 2050 wil Vlaanderen alle gebouwen bijna-energieneutraal (BEN) maken: een norm die momenteel al van toepassing is voor nieuwbouw. Tegelijk staat de bouwsector voor een digitale revolutie. Samen met de opgang van hernieuwbare energie krijgen smart buildings steeds meer aanzien: het gaat om gebouwen met een slim sturingsmechanisme die gebruikers helpen om vooral energie te verbruiken op momenten van grote beschikbaarheid. Op die manier kunnen de gebouwen schommelingen en congesties op het elektriciteitsnet mee opvangen.

Produceren, opslaan én delen

Om de groei van fluctuerende, hernieuwbare energie in goede banen te leiden, ziet netbeheerder Elia een grote rol weggelegd voor ‘net-actieve’ gebouwen. Antoine Mathieu van Elia: “Het gaat om gebouwen die niet alleen hernieuwbare energie produceren, maar die ook kunnen opslaan en idealiter zelfs via smart grids kunnen delen. Voorwaarde is evenwel dat de prosument – een producerende consument – meer bewegingsvrijheid krijgt dan vandaag het geval is. Via een testproject als Enleash willen we aantonen wat de mogelijkheden van zo’n scenario zijn.”

Netbeheerders Elia en Fluvius, Proximus, bouwbedrijf Besix en datasoftwareproducent byNubian lanceerden met Enleash een proefproject om nieuwe en bestaande grote gebouwen ‘smart’ te maken, door het energiebeheer ervan een digitale update te geven. Die update komt er via plaatsing van een lokale ‘node’, die alle energiegegevens verzamelt en ze met instemming van gebouweigenaars doorstuurt naar een centraal dataplatform. Vanuit die cloud helpen de Enleash-partners om de energiehuishouding van gebouwen bij te sturen, zodat het beheer efficiënter verloopt en het gebouw zich flexibeler kan opstellen ten opzichte van het elektriciteitsnet. Door gebruik te maken van een centraal sturingsplatform mikt Enleash op realtimecommunicatie tussen de elektriciteitsnetbeheerders, gebruikers, verbruikers en toestellen.

Directe communicatie tussen zonnepaneel en wasmachine

Hoe een gebouw dan precies energie-efficiënter wordt? “Ook in energiezuinige gebouwen gaat nog altijd veel energie onnodig verloren”, vertelt Rik Vereecken van byNubian. “Een verklaring daarvoor ligt bij het gebrek aan ‘communicatie’ tussen apparaten die energie opwekken en toestellen die energie verbruiken. Door het dataverkeer in een gebouw te analyseren en slimmer aan te sturen, kan ook in een BEN-gebouw nog heel wat energiewinst geboekt worden.”

Aan de monitor

Toonbeeld van de aanpak van Enleash is het nieuwe politiekantoor van de politiezone Vlas in Kortrijk: een energiezuinig gebouw voorzien van zonneboilers, warmtepompen en parkeerruimte met oplaadpunten voor elektrische wagens, dat bovendien over buffervaten beschikt om lokaal opgewekte warmte en koude tijdelijk op te slaan. Rik Vereecken legt uit hoe de Enleash-partners het politiegebouw aan de monitor legden: “We sloten de aanwezige systemen in het gebouw aan op onze node. Op die manier verzamelden we op slechts enkele uren tijd alle datastromen die in het gebouw verband houden met zowel de opwekking als het verbruik van energie. Die data, aangevuld met de gegevens van submeters, werden bijeengebracht op het centrale dataplatform van Enleash. Door die streamingdata automatisch te analyseren, konden we het gebouw op korte tijd ‘energy smart’ maken. Dat betekent concreet dat we alle toestellen in het energiesysteem van het gebouw beter op elkaar hebben laten inspelen, met als doel dat energie verbruikt wordt wanneer die het meest voorradig is. We vermijden pieken in het verbruik en de energierekening daalt, terwijl het comfort stijgt. Zo proberen we geen greintje energie verloren te laten gaan.”

“Het volle potentieel verkrijg je pas na een jaar, maar we zien nu al dat het energieverbruik in het politiekantoor met 14 procent is gedaald. Die daling valt grotendeels terug te brengen tot het hybride verwarmingssysteem: dat was niet optimaal afgesteld, waardoor de warmtepomp onnodig in- en uitgeschakeld werd, wat pieken veroorzaakte.”

Digitale gebouwen bouwen

Volgens de Enleash-partners is hun methode zinvol voor elk type gebouw in Vlaanderen, op voorwaarde dat het gebouw over de nodige energiemeters beschikt én dat er voldoende energie opgewekt en verbruikt wordt, zodat de kosten opwegen tegen de baten. Via bouwbedrijf Besix willen de Enleash-partners ook verder kijken door van nieuwe gebouwen, via datasturing, meteen smart buildings te maken. Bart Gentens van Besix: “De digitale component wordt steeds belangrijker voor de bouwsector. Die heeft geen al te best imago op het vlak van duurzaamheid en innovatie, maar we zetten wel degelijk stappen vooruit. Via Enleash willen we niet alleen gebouwen van steen en beton afleveren, maar ook intelligente gebouwen, waaraan energiedata ten grondslag liggen.”

Lees het volledige artikel op www.susanova.be

Auteur: Fran Herpelinck
Bron: www.susanova.be
Foto © Pexels.com

0 reacties